تبلیغات
تبریز كهن - تبریز كهن
اینجا كه آمده ای آذربایجان است ... بهشت پنهان
تبریز كهن
یکشنبه 27 فروردین 1391 ساعت 09:52 | نوشته ‌شده به دست سعید چام | ( نظرات )

تبریز شهر کهن تاریخ

تبریز شهری در ژرفای تاریخ نیست كه تنها نظر باستان شناسان را به خود جلب كند، بلكه شهری است كه شانه به شانه تاریخ قد می كشد و پا به پای آن پیش می تازد. شهر تبریز چهارمین شهر بزرگ ایران و بزرگترین شهر شمالغرب كشور و منطقه آذربایجان است.

تبریز دارای آب و هوای اقلیمی و كم رطوبت و جلگه تبریز در اثر ارتفاعی كه از سطح دریا دارد دارای زمستان های سرد و تابستان های معتدل است.

شهر تبریز در طول تاریخ بارها ویران و تجدید بنا شده است. چرا كه گذر زمان، بلایای طبیعی و چیرگی فناوری جدید بر زندگی مردم بسیاری از نمادهای گذشته تاریخی و فرهنگی در این شهر را از بین برده است.

طبق یافته های جدید باستان شناسی در محدوده شرقی ( كوهنه خیاوان) واقع در ضلع شمالی مسجد كبود ( گوی مچید) قدمت این شهر به بیش از سه هزار سال پیش می رسد.

شهر تبریز در دوره قبل از اسلام از مراكز مهم نظامی و دفاعی و در دوران روادیان، ایلخانان ، ‌جلایریان، تركمانان و صفویه پایتخت و در دوره قاجار ولیعهد نشین بود.

نام تبریز در كتب تاریخی و اغلب سفرنامه های سیاحان و مستشرقینی كه از ایران عبور كرده اند ، آمده است كه دلیل عمده آن قرار گرفتن تبریز در مسیر اصلی مسافرت های غرب به شرق و جاده ابریشم و اهمیت این شهر در بین شهرهای قرون گذشته است.

وصف تبریز در سفرنامه های مختلف به تفصیل آمده است كه از جمله توماس هربرت از دیپلمات های انگلیسی كه در دربار شاه عباس صفوی حضور داشته در سفرنامه ای كه از وی در سال 1627 میلادی چاپ شده ، می نویسد: ' تبریز، بزرگترین شهر ماد و كرسی نشین تمام آن ایالت است و نام خود را از كوهی به نام توروس گرفته كه در دامنه آن قرار دارد ، این شهر در 1583 میلادی در زمان سلطان مراد سوم به دست لشكر عثمانی ویران شد و ناامنی و وحشت عجیبی در تبریز حاكم بود.'

تاورنیه سیاح فرانسوی كه در زمان شاه صفی از تبریز عبور كرده است، می نویسد:'در شهر تبریز گروه كثیری از بازرگانان زندگی می كنند و مقدار زیادی كالا از همه نوع یافت می شود به خصوص ابریشم خام از ایالت گیلان، داد و ستد فراوان شهر تبریز را در آسیا مشهور كرده است، تبریز تجارت دائمی با تركان،عرب ها، ارمنی ها، گرجی ها،‌مغول ها،هندی ها، روسها ، ‌تاتارها و ایالات داخلی ایران دارد و بازارهای متعدد تبریز همیشه پر از اجناس فاخر است'.

'آدام اوله ریوس'، سیاح آلمانی هم تبریز را شهری توصیف می كند كه به دلیل آب و هوای آن كمتر كسی دچار بیماری می شود.

ژان شاردن، سیاح فرانسوی نیز كه در سال 1673 مدتی در تبریز اقامت داشته ،می نویسد: تبریز در آخر دشت وسیع دامنه كوهی بنا شده كه بنا به نقل قول محققان جدید همان كوهی است كه پولیت ، دیودور و بطلمیوس آن را اورنت یا بارونت نامیده اند.

برخی از محققان بر این عقیده اند كه تبریز همان شهری است كه بطلمیوس در پنجمین لوحه و جدول آسیایی خود، گابریس خوانده است.

براساس اسناد باقیمانده از محققان و مورخان، آبادترین و بهترین بازارهای آسیا در این شهر بوده، طول و وسعت بازارهای تبریز، زیبایی و ظرافت و عظمت گنبدهایی كه روی بازارها را پوشانده ، جمعیت كثیری كه در این بازارها رفت و آمد می كردند و مغازه هایی كه انباشته از كالاهای متنوع بودند، بیانگر آبادانی و شكوه شهر در دوران گذشته است.

به نوشته این مورخان ، از قشنگ ترین و خوش نماترین بازارهای تبریز، بازاری است كه جایگاه خرید و فروش مصنوعات گرانبها و انوع جواهر است.

همچنین كاتب چلبی، از سیاحان عثمانی در كتاب جهان نما كه در استانبول چاپ شده است در وصف تبریز چنین می نویسد: ' جمعیت تبریز پیش از وقوع زلزله ای عظیم به سال 1057 به ششصد هزار تن می رسید، ولی اكنون 200 تا 250 هزار تن جمعیت دارد.

شهر تبریز مغازه های بسیار، بازارهای وسیع، پارچه فروشی های معتبر، جوامع و مساجد عالی ، مناره های مزین به كاشی و خانقاه های متعددی دارد.'

'كترجان.گ. ویشارد'، در كتاب خود كه سال های 1891-1910 میلادی نوشته است در مورد تبریز می نویسد: ' تبریز مركز عمده تجارت و حكمرانی منطقه غرب است و چون ولیعهد در آنجا سكونت دارد از لحاظ شرایط سیاسی دومین شهر ایران منظور می شود. جمعیت آن كمتر از تهران است و در تمام بخش های داد و ستد رقیب سرسخت پایتخت به حساب می آید، به نظر من جالب ترین محل برای یك سیاح بازار تبریز است ، كسی نمی تواند تحت تاثیر طاق های قوسی، خصوصیت محلی مغازه ها و فضای مملو از حركت و تلاش آنان قرار نگیرد. زمانی كه من در آنجا بودم ، خیابان ها لبریز بود از آدم های جوراجوری كه از گوشه و كنار به آنجا ریخته بودند.

قفقازی ها با كت های پوستی، دهقانان از دامنه های كوههای آرارات، تجاری از تفلیس و سایر شهرهای گرجستان قدیم و اروپاییان با كلاه های آفتاب گیر چوب پنبه ای و تبریزی كه لباس و لهجه خاصشان كلا' آنان را در میان این آشفتگی ممتاز می ساخت در آنجا آمد و رفت داشتند.'

سرمایه گذاری های انجام شده طی سال های اخیر در بخش های اقتصادی ، صنعتی و زیربنایی و نیز تقویت مناسبات اقتصادی و تجاری استان آذربایجان شرقی با كشور های مختلف نشانگر آن است كه تبریز به سرعت در جهت احیای جاده ابریشم و بازیابی اهمیت و جایگاه گذشته خود گام بر می دارد.

با توجه به اینكه تبریز مركز استان آذربایجان شرقی در 150 كیلومتری مرز جمهوری اسلامی ایران و جمهوری آذربایجان و در مسیر تجاری اروپا از طریق تركیه قرار گرفته است ، جایگاه ویژه ای از لحاظ اقتصادی و تجاری دارد، مضاف براینكه این شهر به نوعی مركز تجاری و كانون فرهنگی شمالغرب ایران نیز محسوب می شود

زبان مادری مردم تبریز تركی آذری بوده و این شهر همواره مهد دانش و ادب و هنر بوده و دانشگاه تبریز پس از دانشگاه تهران قدیمی ترین دانشگاه كشور است

سعید چام

فروردین 1391


مرتبط با: تبریز ,


می توانید دیدگاه خود را بنویسید
BHW جمعه 25 فروردین 1396 01:08
Hello there, You have done a fantastic job. I will definitely
digg it and personally recommend to my friends. I'm sure they will be
benefited from this web site.
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر
 
نویسندگان
آمار بازدید
تعداد مطالب :
تعداد نویسندگان :
آخرین بروز رسانی :
بازدید امروز :
بازدید دیروز :
بازدید این ماه :
بازدید ماه قبل :
بازدید کل :
آخرین بازدید :