تبلیغات
تبریز كهن - محوطه تاریخی ربع رشیدی
اینجا كه آمده ای آذربایجان است ... بهشت پنهان
محوطه تاریخی ربع رشیدی
چهارشنبه 13 اردیبهشت 1391 ساعت 10:51 | نوشته ‌شده به دست سعید چام | ( نظرات )

ربع رشیدی

ربع رشیدی از بنا های تاریخی و ارزشمند جهان اسلام در دوره ی ایلخانی است كه از مراكز مهم كسب علوم در جهان اسلام به شمار می رفته است. حضور دانشمندان متعددی از گوشه و كنار جهان در این دانشگاه و تبادل اطلاعات علمی در این مكان از ربع رشیدی مجموعه ای بین الملی ساخته بود. دانشگاه ربع رشیدی شامل چهار دانشكده بود كه در چهار طرف آن قرار داشت و همین وجه تسمیه ربع رشیدی است. ربع رشیدی به همت ، سعی و تلاش دانشمند شهیر و وزیر توانمند ایرانی ، رشید الدین فضل الله همدانی در شهر تبریز پایتخت بزرگ ایلخانان در دوره ی غازان خان ساخته شد.

این مجموعه عظیم شامل كتابخانه ، مدرسه ، مسجد ، دارالایتام ، حمام ، مهمانسرا ، مدارس عالی و كارگاه های صنعتی بوده است كه با درایت فضل الله همدانی برای تامین هزینه های این مراكز املاك فراوانی در نقاط مختلف اعم از ایران قدیم ، بخش های از عراق ، افغانستان ، گرجستان ، ولایت روم ، آذربایجان و سوریه وقف این مركز گردید. این مجموعه عظیم در سال 718 هجری قمری در ادامه دسیسه های دربار ایلخانی و كشته شدن خواجه رشید الدین فضل الله همدانی ، دانشمند بزرگ ایرانی ، غارت و ویران شد. مجموعه ارزشمند ربع رشیدی در سال 1354 وبا شماره 943 به ثبت آثار ملی كشور رسید و سازمان میراث فرهنگی ، صنایع دستی و گردشگری آذربایجان شرقی از سال 1387 كاوش های علمی گسترده ای در این مجموعه انجام داده و به اطلاعات ارزشمندی نیز دست یافته است.

ربع رشیدی در قرن هشتم هجری قمری (قرن سیزدهم میلادی) ، بزرگترین مجتمع علمی ، آموزشی ، وقفی و دانشگاه علوم پزشكی عصر خویش بود. این مجتمع به همت رشید الدین فضل الله همدانی ، نویسنه برجسته آن عصر در شمال شرقی تبریز بنیان نهاده شد و با جذب دانشمندان ، علما و اطبای ممتاز و هنرمندان و اربابان حرف از اقصی نقاط كشور و جهان ، این مركز به صورت یك مجتمع دانشگاهی ، علمی و وقفی بین المللی در آمد و وی برای سازماندهی املاك وقفی وقفنامه ای را تدوین كرده بود كه به وقف نامه ربع رشیدی معروف است. وقف نامه ربع رشیدی به عنوان سند مكتوب ربع رشیدی در سال 1386 در فهرست میراث مستند سازمان جهانی یونسكو به ثبت رسید.

ربع رشیدی در انتهای محله ششگلان تبریز كه به باغمیشه و ولیان كوه منتهی می شود در دامنه كوه سرخاب و در داخل حصار غازانی واقع شده است. ربع رشیدی كه مساحتی بالغ بر 13 هكتار بوده و به استناد وقفنامه شامل 24 كاروانسرا ، 1500 دكان ، حمام ها ، انبار ها ، آسیاب ها ، كارگاه های صباغی ، ضربخانه و 30000 خانه ، مدرارس ، خانقاه ، دارالشفا و دارالحجاج بوده است. ربع رشیدی مجموعه سكونتی دانشگاهی بزرگی بوده است كه شامل سه بخش ربع رشیدی ، شهرستان رشیدی و ربض رشیدی می باشد. پیرامون شهرستان با بارویی تعریف شده كه با چهار دروازه به اطراف راه می یافت. ربع رشیدی قلعه ای است كه در قلب شهرستان قرار گرفته و با دروازه ای به آن راه می یافت و دارای عملكرد آموزشی ، مذهبی و درمانی می باشد. شهرستان رشیدی از محلات مختلف تشكیل می گردد و عناصر مهم شهری مانند بازار ، قیصریه ، كاروانسرا ، حمام ها و مساجد ، كارخانه كاغذ سازی و رنگ سازی در آن قرار داشته است. ربض رشیدی شامل خانه های مسكونی ویژه خانواده های كاركنان و كارگران می باشد. باغ های متعدد در درون و پیرامون شهرستان ساخته شده است. بافت شهر دارای نظم هندسی بوده و بر اساس نقشه های از پیش اندیشیده طراحی شده است. لذا ربع رشیدی دارای دو نوع فعالیت اصلی و مكمل می باشد. فعالیت اصلی آن آموزش ابتدایی ، آموزش حرفه ای و آموزش عالی است و فعالیت های فرهنگی ، تولیدی ، خدماتی ، سكونتی ، فعالیت های مكمل را تشكیل می دهند.

شیوه آموزش و سیستم اداری ربع رشیدی تا آن زمان نظیر نداشته و حتی پیشرفته تر از روش نظامیه ها كه چند قرن پیش از آن به وسیله خواجه نظام الملك احداث شده بودند ، بوده است. ربع رشیدی این شهر دانش و پژوهش كه بزرگترین بنیاد خیریه ای بوده كه تاریخ ایران چه از زمان قبل اسلام و چه بعد از اسلام به خود دیده است. شاید نه تنها در آن زمان در نوع خود بی نظیر بوده بلكه پس از آن نیز شبیه آن را در جای دیگر نمی توان سراغ گرفت.

مكان : چهار راه عباسی - پشت پمپ بنزین - محوطه تاریخی ربع رشیدی تبریز

سعید چام

اردی بهشت 1391



می توانید دیدگاه خود را بنویسید
at home std test جمعه 2 تیر 1396 19:39
چلیپا از خود نوشتن در حالی که
ظاهر شدن مناسب در آیا واقعا کار بسیار خوب با
من پس از برخی از زمان. جایی در
سراسر جملات شما در واقع قادر
به من مؤمن اما تنها برای کوتاه در حالی
که. من با این حال مشکل خود را با جهش در منطق و شما ممکن است را خوب به پر همه
کسانی شکاف. اگر شما که می توانید انجام
من خواهد بدون شک بود مجذوب.
BHW جمعه 1 اردیبهشت 1396 14:18
Hello, i think that i saw you visited my website so i came to
“return the favor”.I'm trying to find things to enhance
my web site!I suppose its ok to use a few of your ideas!!
کمال تورک اوغلو یکشنبه 8 مرداد 1391 14:50
عزیز و قئیرتلی قارداش.گوزه ل و درین بیلگی وئردیقین اوچون سنه منتداریخ.اذربایجانین اومودو سیز کیمی ایگیتلره دی
یکشنبه 8 مرداد 1391 14:47
سلام عزیز و قئیرتلی قارداش.گوزه ل و درین
بیلگی وردیقین اوچون سنه منتدارام اومودوموز سیزین کیمی ایگیتلره دی
تقی پنجشنبه 29 تیر 1391 13:49
آقا با بقیه‌ی چاخان‌های این نامه (اگر واقعی باشد) کار ندارم. فقط آن فقره‌ ادعای ساخت 30000 واحد مسکونی را کمی به محک‌های عقلی بزنید و ببینید آیا قابل باور است یانه؟ به قول دوستی: عقل چیز شریفی است!
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر
 
نویسندگان
آمار بازدید
تعداد مطالب :
تعداد نویسندگان :
آخرین بروز رسانی :
بازدید امروز :
بازدید دیروز :
بازدید این ماه :
بازدید ماه قبل :
بازدید کل :
آخرین بازدید :